Czy na Mazurach może zatrząść się ziemia? Okazuje się, że to nie scenariusz filmu katastroficznego, ale coś, co wydarzyło się naprawdę. 21 września 2004 roku mieszkańcy północno-wschodniej Polski przeżyli chwile grozy. W wielu domach zaczęły drżeć szyby, przesuwały się meble, a ludzie w popłochu wybiegali na zewnątrz. Przyczyną były dwa silne wstrząsy sejsmiczne, których epicentrum znajdowało się w rosyjskim Obwodzie Kaliningradzkim.
Dla mieszkańców Ełku, Gołdapi, Węgorzewa, Suwałk i innych miejscowości regionu było to doświadczenie wyjątkowe. Polska północno-wschodnia nie kojarzy się przecież z trzęsieniami ziemi. Przez lata uważano ją za obszar praktycznie asejsmiczny.
Ale 21 września 2004 roku ziemia przypomniała, że natura potrafi zaskoczyć nawet tam, gdzie nikt się tego nie spodziewa.
Dwa wstrząsy w ciągu kilku godzin. Mieszkańcy nie wiedzieli, co się dzieje
Pierwszy wstrząs nastąpił około godziny 13:05. Jego magnitudę szacowano na około 5,0. Drugi, silniejszy, pojawił się o godzinie 15:32 i osiągnął magnitudę około 5,2. Cztery minuty później zarejestrowano jeszcze jeden, słabszy wstrząs.
Epicentrum znajdowało się pod centralno-północną częścią Półwyspu Sambijskiego, około 40–50 kilometrów na zachód od Kaliningradu. Wstrząsy odczuwano nawet w odległości kilkuset kilometrów, a naukowcy odnotowali ich skutki w wielu krajach wokół Bałtyku.
W Polsce nie doszło do katastrofy, ale nie obyło się bez szkód. Pojawiały się zgłoszenia dotyczące pękających ścian i uszkodzeń budynków. Szczególnie dużo takich sygnałów napłynęło z Suwałk. Zjawisko było na tyle nietypowe, że zaskoczyło nie tylko mieszkańców, ale również środowisko naukowe. irsm.cas.cz+2
Czy Mazury mogą znowu zatrząść się w posadach?
To najważniejsze pytanie. I odpowiedź może niepokoić: tak, podobne zjawisko może się powtórzyć.
Trzęsienie z 2004 roku pokazało, że obszar południowego Bałtyku i Obwodu Kaliningradzkiego nie jest całkowicie wolny od aktywności sejsmicznej. Badacze zidentyfikowali mechanizm ruchu tektonicznego, który doprowadził do tych wstrząsów. Było to zjawisko związane z przesunięciem wzdłuż uskoku w skorupie ziemskiej.
Nie oznacza to jednak, że w najbliższych latach czeka nas kolejne trzęsienie. Sejsmolodzy nie potrafią wskazać konkretnej daty ani przewidzieć, kiedy dojdzie do następnego takiego zdarzenia.
Co istotne, Polska należy do krajów o niskiej aktywności sejsmicznej. Wstrząsy o takiej magnitudzie są tutaj rzadkie, a odstępy między większymi trzęsieniami mogą być bardzo długie. GEUS’ publications+2
Czy powinniśmy się bać?
Nie ma powodów do paniki, ale nie ma też podstaw, by twierdzić, że podobne zjawisko jest niemożliwe. Badania naukowe po wydarzeniach z 2004 roku wskazywały na potrzebę ponownej oceny zagrożenia sejsmicznego w tym regionie.
Co ciekawe, wstrząsy z 2004 roku były odczuwalne nawet w odległości około 800 kilometrów od epicentrum. W północnej Polsce odnotowano drobne uszkodzenia budynków w około stu miejscowościach. irsm.cas.cz+2
Dla mieszkańców Ełku i całych Mazur pozostaje więc ważna lekcja: brak częstych trzęsień ziemi nie oznacza, że ziemia nigdy się tutaj nie poruszy.
Czy pamiętacie 21 września 2004 roku? Czuliście wtedy drżenie budynków? A może ktoś z Was pamięta, jak wyglądała reakcja mieszkańców Ełku?
#Ełk #Mazury #Gołdap #Węgorzewo #TrzęsienieZiemi #Kaliningrad #Geologia #HistoriaRegionu
(opr.: o/x\g)
